Jak czytać etykietę probiotyku: CFU, szczep, termin
Etykieta probiotyku może powiedzieć o produkcie znacznie więcej niż sama liczba bakterii podana dużym drukiem na opakowaniu. Warto zwrócić uwagę przede wszystkim na identyfikację szczepu, deklarowaną liczbę żywych mikroorganizmów, zalecaną porcję oraz warunki przechowywania. Świadomy wybór probiotyku nie powinien więc sprowadzać się do szukania produktu z jak największą liczbą CFU. Znacznie ważniejsze jest to, jakie bakterie znajdują się w preparacie, w jakiej ilości oraz czy producent precyzyjnie opisuje zastosowany szczep.
Dobrym przykładem takiej identyfikacji jest Lactobacillus acidophilus n.v. Er 317/402 Narine, określany w skrócie jako szczep Narine.
Co oznacza CFU na opakowaniu probiotyku?
CFU to skrót od angielskiego Colony Forming Units, czyli jednostek tworzących kolonie. Parametr ten służy do określania liczby żywych mikroorganizmów zdolnych do namnażania się. Na opakowaniach suplementów można spotkać wartości liczone w milionach lub miliardach CFU w jednej kapsułce, saszetce albo zalecanej porcji dziennej.
Sama liczba CFU nie pozwala jednak ocenić jakości całego produktu. Znaczenie ma również rodzaj zastosowanego mikroorganizmu, konkretny szczep, sposób przygotowania produktu, jego stabilność oraz zalecany sposób stosowania. Dlatego preparat zawierający większą liczbę bakterii nie musi automatycznie być lepszym wyborem od produktu zawierającego ich mniej. CFU należy zawsze interpretować razem z informacją o konkretnym szczepie.
Dlaczego konkretny szczep bakterii jest tak ważny?
W przypadku probiotyków nie wystarczy wiedzieć, do jakiego gatunku należy bakteria. Istotna jest również jej dokładna identyfikacja na poziomie szczepu.
Przykładowo w produktach Narex wykorzystywany jest szczep:
Lactobacillus acidophilus n.v. Er 317/402 Narine
Pełna nazwa pozwala znacznie dokładniej określić, z jakim mikroorganizmem mamy do czynienia, niż samo określenie Lactobacillus acidophilus. Ma to znaczenie także przy poszukiwaniu informacji naukowych. Publikacje dotyczą zazwyczaj określonego szczepu albo dokładnie opisanej kultury bakterii. Nie należy więc automatycznie przenosić informacji dotyczących jednego szczepu na wszystkie bakterie należące do tego samego gatunku. To właśnie dlatego przy wyborze produktu warto szukać na etykiecie możliwie dokładnej nazwy zastosowanego szczepu.
Jak sprawdzić informacje o szczepie Narine?
Jeżeli na opakowaniu podana jest pełna nazwa szczepu, można poszukać dodatkowych informacji w publikacjach naukowych i specjalistycznych bazach. W przypadku Narine warto wyszukiwać między innymi pełną nazwę:
Lactobacillus acidophilus n.v. Er 317/402 Narine
oraz oznaczenie:
Er 317/402 Narine.
Jednym z miejsc pozwalających wyszukiwać publikacje naukowe jest baza PubMed.
Trzeba jednocześnie pamiętać o ważnym rozróżnieniu: badania dotyczące konkretnego szczepu nie są automatycznie badaniami konkretnego suplementu diety dostępnego w sprzedaży. Przy interpretowaniu publikacji należy więc zawsze zwracać uwagę na to, czego dokładnie dotyczyło dane badanie.
Czy większa liczba CFU oznacza lepszy probiotyk?
Nie ma jednej uniwersalnej liczby CFU, która określałaby dobry probiotyk. Odpowiednia ilość mikroorganizmów zależy między innymi od zastosowanego szczepu oraz charakterystyki konkretnego produktu. Z tego powodu porównywanie preparatów wyłącznie na podstawie największej liczby widocznej na opakowaniu może prowadzić do błędnych wniosków.
Przykładowo produkt wykorzystujący dokładnie określony szczep Narine powinien być oceniany jako całość: pod kątem identyfikacji szczepu, deklarowanej liczby bakterii, porcji, formy produktu, sposobu przechowywania oraz informacji udostępnianych przez producenta.
Więcej CFU nie zawsze oznacza lepiej. Ważniejsze jest to, co dokładnie znajduje się w produkcie i w jakiej ilości jest stosowane.
Dlaczego termin przydatności ma znaczenie?
Probiotyki zawierają żywe mikroorganizmy, dlatego ich liczba może zmieniać się wraz z upływem czasu.
Z punktu widzenia konsumenta istotne jest więc nie tylko to, ile bakterii znajdowało się w preparacie bezpośrednio po jego wyprodukowaniu, ale również jakie warunki przechowywania przewidział producent i do kiedy produkt zachowuje deklarowane parametry.
Przy zakupie warto sprawdzić:
- datę minimalnej trwałości lub termin przydatności,
- deklarowaną zawartość bakterii,
- informacje dotyczące przechowywania.
Dzięki temu można właściwie przechowywać produkt i stosować go zgodnie z informacjami producenta.
Jak warunki przechowywania wpływają na probiotyk?
Temperatura, wilgotność i światło mogą wpływać na stabilność produktów zawierających żywe bakterie. Nie oznacza to jednak, że wszystkie probiotyki należy przechowywać w taki sam sposób. Poszczególne preparaty mogą mieć różne wymagania wynikające z technologii produkcji, zastosowanego szczepu, formy produktu oraz opakowania. Dlatego najważniejsza zasada jest bardzo prosta:
należy przestrzegać warunków przechowywania podanych na opakowaniu konkretnego produktu.
Jeżeli producent zaleca przechowywanie w określonym zakresie temperatur, warto tego zalecenia przestrzegać. Produkty powinny być również chronione przed nadmiernym ciepłem, wilgocią i bezpośrednim działaniem promieni słonecznych, zgodnie z informacjami na etykiecie.
Czy każdy probiotyk trzeba przechowywać w lodówce?
Nie. Na rynku znajdują się zarówno produkty wymagające chłodzenia, jak i preparaty przeznaczone do przechowywania w innych warunkach. Nie powinno się więc przyjmować ogólnej zasady, że każdy probiotyk musi znajdować się w temperaturze 2–8°C. Najbardziej wiarygodnym źródłem informacji pozostaje w tym przypadku etykieta oraz instrukcja producenta. Jeżeli masz wątpliwości dotyczące przechowywania konkretnego produktu Narine, sprawdź informacje znajdujące się bezpośrednio na jego opakowaniu.
Jakie informacje prawne znajdują się na etykietach suplementów?
W Polsce suplementy diety podlegają regulacjom dotyczącym żywności oraz sposobu jej znakowania i reklamowania.
Szczególne znaczenie mają przepisy dotyczące oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych. Producent suplementu nie może dowolnie przypisywać produktowi właściwości dotyczących zapobiegania chorobom, ich leczenia lub wyleczenia. Właśnie dlatego przy ocenie produktu warto odróżniać trzy rzeczy:
- informacje dotyczące jego składu,
- informacje naukowe dotyczące określonego szczepu,
- oświadczenia dotyczące działania samego suplementu.
Nie są to pojęcia tożsame. Dotyczy to również szczepu Narine. Informacje dotyczące jego historii, charakterystyki lub publikacji naukowych powinny być wyraźnie oddzielone od komunikacji dotyczącej właściwości konkretnego produktu dostępnego w sprzedaży.
Na co zwrócić uwagę przy wyborze probiotyku?
Zamiast kierować się wyłącznie reklamą albo największą liczbą CFU, warto sprawdzić kilka podstawowych informacji. Przede wszystkim zobacz, czy producent dokładnie identyfikuje zastosowany szczep. W przypadku produktów Narex jest to Lactobacillus acidophilus n.v. Er 317/402 Narine. Następnie sprawdź liczbę CFU oraz to, do jakiej ilości produktu się ona odnosi. Może być podawana na kapsułkę, saszetkę albo zalecaną porcję.
Warto również przeczytać sposób stosowania i warunki przechowywania oraz sprawdzić termin przydatności produktu. Jeżeli interesuje Cię dokumentacja naukowa, wyszukuj informacje dotyczące dokładnie tego szczepu, który znajduje się w preparacie, a nie wyłącznie jego gatunku.
Jak czytać etykietę probiotyku krok po kroku?
Najpierw znajdź nazwę mikroorganizmu i sprawdź, czy podano konkretny szczep. Następnie odczytaj deklarowaną liczbę CFU i sprawdź, czy wartość dotyczy jednej kapsułki, saszetki czy całej porcji dziennej. Kolejnym krokiem jest sprawdzenie sposobu stosowania oraz warunków przechowywania. Na końcu warto zweryfikować informacje dotyczące producenta, składu oraz terminu przydatności. Dopiero zestawienie tych informacji daje pełniejszy obraz produktu.
Najczęściej zadawane pytania
Czy 50 miliardów CFU oznacza lepszy probiotyk niż 1 miliard CFU?
Niekoniecznie. Sama liczba CFU nie wystarcza do porównania dwóch produktów. Należy uwzględnić również konkretny szczep, formę produktu, zalecaną porcję i jego charakterystykę. Większa liczba bakterii nie oznacza automatycznie lepszego preparatu.
Czy wszystkie szczepy probiotyczne są takie same?
Nie. Poszczególne szczepy mogą różnić się swoimi właściwościami biologicznymi, dlatego w publikacjach naukowych istotna jest ich dokładna identyfikacja. Z tego powodu informacja Lactobacillus acidophilus jest mniej precyzyjna niż pełna nazwa Lactobacillus acidophilus n.v. Er 317/402 Narine.
Czym jest szczep Narine?
Narine to nazwa związana ze szczepem Lactobacillus acidophilus n.v. Er 317/402 Narine, którego historia pochodzi z Armenii. Jeżeli chcesz poznać jego pochodzenie, historię oraz pełną charakterystykę, przeczytaj nasz materiał poświęcony szczepowi Narine Er 317/402.
Czy probiotyk musi być przechowywany w lodówce?
Nie każdy. Sposób przechowywania zależy od konkretnego produktu i technologii jego przygotowania. Zawsze należy kierować się informacją podaną przez producenta na opakowaniu.
Jak znaleźć badania dotyczące szczepu Narine?
Można wyszukiwać publikacje w bazach naukowych, wpisując pełną nazwę szczepu, np. Lactobacillus acidophilus n.v. Er 317/402 Narine lub oznaczenie Er 317/402 Narine. Przy analizowaniu publikacji trzeba sprawdzić, czy badanie dotyczy dokładnie danego szczepu oraz czego konkretnie dotyczyły jego wyniki.
Czy miejsce zakupu probiotyku decyduje o jego jakości?
Sam fakt sprzedaży produktu w aptece, sklepie stacjonarnym czy sklepie internetowym nie wystarcza do oceny jego jakości.
Znacznie bardziej przydatne jest sprawdzenie składu, identyfikacji szczepu, liczby CFU, warunków przechowywania, danych producenta oraz informacji znajdujących się na etykiecie.
Podsumowanie
Dobra etykieta probiotyku powinna pozwolić konsumentowi zrozumieć, jakie mikroorganizmy znajdują się w produkcie, w jakiej ilości są obecne i jak należy przechowywać oraz stosować preparat. Dlatego przy wyborze probiotyku nie warto koncentrować się wyłącznie na największej liczbie CFU. Szczególnie istotna jest dokładna identyfikacja zastosowanego szczepu.
W produktach Narex jest nim Lactobacillus acidophilus n.v. Er 317/402 Narine.
Jeżeli chcesz dowiedzieć się więcej o jego pochodzeniu, historii i charakterystyce, przejdź do strony poświęconej szczepowi Narine.
Źródła
European Food Safety Authority (EFSA)
EUR-Lex – prawo Unii Europejskiej
Komisja Europejska – EU Register of Nutrition and Health Claims
